Trong quá trình hội nhập quốc tế sâu rộng, số lượng người Việt Nam học tập ở nước ngoài cũng như người nước ngoài làm việc tại Việt Nam ngày càng tăng. Kéo theo đó là nhu cầu công nhận và xác nhận văn bằng nước ngoài để sử dụng hợp pháp tại Việt Nam ngày một lớn. Trong thực tế, nhiều người vẫn quen sử dụng cụm từ “Cục Khảo thí chứng nhận văn bằng nước ngoài” hay “Cục Khảo thí xác nhận bằng nước ngoài”. Tuy nhiên, đây là tên gọi đã thay đổi theo tổ chức bộ máy của Bộ Giáo dục và Đào tạo. Việc hiểu rõ tên gọi trước đây, tên hiện nay và thẩm quyền thực tế giúp người dân thực hiện đúng thủ tục, tránh sai sót khi nộp hồ sơ.
Tên gọi cũ: “Cục Khảo thí” – Đầu mối công nhận văn bằng một thời
Trong nhiều năm, Cục Khảo thí và Kiểm định chất lượng giáo dục là đơn vị trực thuộc Bộ Giáo dục và Đào tạo được giao phụ trách tiếp nhận, thẩm định và công nhận văn bằng do nước ngoài cấp.
Cơ quan này đảm nhiệm các công việc trọng yếu như:
-
Tiếp nhận hồ sơ từ cá nhân, tổ chức có nhu cầu;
-
Đối chiếu, xác minh văn bằng với cơ sở dữ liệu quốc tế hoặc liên hệ trực tiếp với trường cấp bằng;
-
Thẩm định nội dung học tập, hình thức đào tạo, quốc gia cấp bằng;
-
Ký quyết định công nhận văn bằng.
Chính vì vậy, trong nhận thức của nhiều người, “Cục Khảo thí” được gắn liền với hoạt động “chứng nhận” hoặc “xác nhận” văn bằng nước ngoài — cụm từ này xuất hiện phổ biến trên các giấy tờ, hướng dẫn, bài viết từ giai đoạn trước năm 2017.
Tên gọi hiện nay: Cục Quản lý chất lượng – Bộ Giáo dục và Đào tạo
Sau khi có chủ trương sắp xếp lại các đơn vị chuyên môn thuộc Bộ, theo Quyết định số 3847/QĐ-BGDĐT, Cục Khảo thí và Kiểm định chất lượng giáo dục được hợp nhất và đổi tên thành “Cục Quản lý chất lượng”.
Từ đó đến nay, Cục Quản lý chất lượng là cơ quan duy nhất có thẩm quyền tiếp nhận, giải quyết hồ sơ công nhận văn bằng nước ngoài. Một số điểm đáng chú ý:
-
Tên gọi “Cục Khảo thí” không còn sử dụng trong thủ tục hành chính chính thức.
-
Hồ sơ nộp trực tuyến qua Hệ thống VNIED hoặc qua đường bưu điện.
-
Quy trình xác thực văn bằng được thực hiện chặt chẽ, bao gồm liên hệ trực tiếp với trường cấp bằng hoặc cơ quan có thẩm quyền tại nước ngoài.
-
Văn bản công nhận do Cục Quản lý chất lượng cấp có giá trị pháp lý khi sử dụng tại Việt Nam cho mục đích học tập, tuyển dụng, quản lý nhân sự, v.v.
Phân biệt công nhận và xác nhận văn bằng
Một trong những nhầm lẫn phổ biến là sử dụng lẫn lộn giữa “công nhận” và “xác nhận” văn bằng:
-
Công nhận văn bằng nước ngoài là quá trình pháp lý nhằm công nhận giá trị và tương đương của văn bằng nước ngoài với văn bằng trong hệ thống giáo dục Việt Nam, theo quy định của Luật Giáo dục, Nghị định 86/2018/NĐ-CP, Thông tư 13/2021/TT-BGDĐT, Thông tư 07/2024/TT-BGDĐT, và các điều ước quốc tế liên quan.
-
Xác nhận văn bằng nước ngoài là bước nghiệp vụ trong quy trình công nhận. Đây là hoạt động kiểm tra tính xác thực, xác minh nguồn gốc văn bằng, nội dung đào tạo, hình thức cấp, nhằm đảm bảo rằng văn bằng đó không phải giả mạo hoặc không được quốc gia cấp công nhận.
Trước đây, người dân thường đến “Cục Khảo thí” để “xác nhận bằng nước ngoài” như một bước độc lập, nhưng nay tất cả các khâu này được tích hợp vào quy trình công nhận tại Cục Quản lý chất lượng. Xem thủ tục công nhận văn bằng nước ngoài.
Ý nghĩa của việc đổi tên và tập trung đầu mối
Việc chuyển đổi từ “Cục Khảo thí” sang “Cục Quản lý chất lượng” không chỉ là thay đổi tên gọi hành chính. Đây là bước đi quan trọng để:
-
Chuẩn hóa công tác công nhận văn bằng nước ngoài theo thông lệ quốc tế;
-
Ứng dụng công nghệ trong quản lý và xác thực văn bằng, giảm tình trạng giả mạo;
-
Tăng tính tập trung, minh bạch, khi chỉ còn một cơ quan đầu mối thay vì nhiều phòng ban rời rạc;
-
Tạo thuận lợi cho người dân khi thủ tục được thực hiện trực tuyến, không còn phải nộp trực tiếp tại Hà Nội như trước.
Cụm từ “Cục Khảo thí chứng nhận văn bằng nước ngoài” hay “Cục Khảo thí xác nhận bằng nước ngoài” phản ánh cách gọi quen thuộc của một giai đoạn trước đây, khi Cục Khảo thí và Kiểm định chất lượng giáo dục còn tồn tại. Ngày nay, cơ quan duy nhất có thẩm quyền xử lý hồ sơ này là Cục Quản lý chất lượng – Bộ Giáo dục và Đào tạo.
Việc nắm rõ tên gọi hiện hành và phân biệt đúng công nhận – xác nhận văn bằng giúp người dân, tổ chức thực hiện thủ tục nhanh chóng, chính xác và bảo đảm giá trị pháp lý của văn bằng nước ngoài khi sử dụng tại Việt Nam.